पशुपक्ष्यांच्या राज्यात

मानव स्वतःला पृथ्वीवरील सर्वात बुद्धिमान आणि प्रगत जीव मानतो. स्वातंत्र्य, मानवता, समानता आणि जगण्याचा अधिकार यांसारख्या मूल्यांचा तो पुरस्कार करतो. प्रत्येक माणसाला जगण्याचा हक्क आहे, या विश्वासातून वैद्यकीय विज्ञानाची निर्मिती झाली आणि असंख्य प्रयत्नांद्वारे मानवी जीवन वाचविण्याचे कार्य आजही सुरू आहे. परंतु याच वेळी एक मूलभूत प्रश्न समोर येतो—जगण्याचा हा अधिकार केवळ माणसापुरताच मर्यादित आहे का?
आपल्या दैनंदिन जीवनात किडे, मुंग्या, झुरळे, ढेकूण, पाली, उंदीर, पशु-पक्षी आणि इतर अनेक जीव आपल्या सहवासात असतात. त्यांचे अस्तित्व आपल्या सोयीला बाधक वाटले की आपण त्यांना हाकलून देतो, पकडतो किंवा नष्ट करण्याचा प्रयत्न करतो. मात्र त्यांच्या दृष्टीने पाहिले, तर तेही या पृथ्वीचे रहिवासी आहेत. त्यांनाही जगण्याची, अन्न शोधण्याची आणि आपले अस्तित्व टिकवून ठेवण्याची नैसर्गिक प्रेरणा असते.
‘उंदीर म्हणतो माझे घर’ हा केवळ एक विचार नाही, तर प्रत्येक सजीवाच्या अस्तित्वाच्या अधिकाराचा प्रश्न आहे. प्रस्तुत पुस्तकात विविध जीवजंतूंच्या मनात येऊ शकणाऱ्या काल्पनिक विचारांना शब्दबद्ध करण्याचा प्रयत्न करण्यात आला आहे. या कथा वाचकांना केवळ मनोरंजन देत नाहीत, तर सहजीवन, संवेदनशीलता आणि सर्व जीवांविषयी करुणा या मूल्यांवर नव्याने विचार करायला भाग पाडतात.